KONSEPT VA KONSEPTOSFERA NAZARIYASINING LINGVISTIK TALQINI

Authors

  • Begaliyeva Shaxzodaxon Xasanboy qizi Aniq va ijtimoiy fanlar universiteti Filologiya fakulteti magistranti

Keywords:

kognitiv tilshunoslik, lingvokulturologiya, konsept, konseptosfera, lisoniy manzara, konseptual tahlil, antroposentrik paradigma, verbalizatsiya, milliy-madaniy qadriyatlar.

Abstract

Mazkur maqolada kognitiv tilshunoslik va lingvokulturologiyaning asosiy tayanch tushunchasi bo‘lgan “konsept” va “konseptosfera” nazariyalarining lingvistik talqini tadqiq etilgan. An'anaviy leksik ma’no va mantiqiy tushunchadan farqli o‘laroq, konseptning milliy-madaniy qadriyatlarni, xalqning tarixiy xotirasi va ijtimoiy-axloqiy qarashlarini o‘zida mujassam etuvchi murakkab mental hosila ekanligi ilmiy asoslab berilgan. Shuningdek, o‘zbek tilshunosligida madaniy konseptlarni, xususan, axloqiy qadriyatlarni o‘rganishning o‘ziga xos tamoyillari (tizimlilik, tarixiy-etimologik, kognitiv modellashtirish hamda diskursiv-matniy yondashuvlar) tizimli tahlil qilingan. Maqola xulosalari til va inson tafakkurini, ijtimoiy munosabatlar va milliy ruhni yaxlitlikda tadqiq etishda konseptual tahlilning muhim metodologik ahamiyat kasb etishini dalillaydi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Арутюнова Н.Д. Дискурс. Лингвистический энциклопедический словар. – Москва: Советская энциклопедия, 1990. – 685 с.

2. Gumboldt V. fon. Til va madaniyat (Til falsafasi) / Nemis tilidan R. Yo‘ldosheva tarjimasi. – Toshkent: Fan, 2005. – 210 b.

3. Hakimov M. O‘zbek pragmalingvistikasi asoslari. – Toshkent: Akademnashr, 2013. – 176 b.

4. Mahmudov N. Tilning mukammalligi va tilshunoslikning dardi. – Toshkent: Ma'naviyat, 2006. – 224 b.

5. Маслова В.А. Лингвокультурология. – Москва: Академия, 2001. – 208 с.

6. Safarov Sh. Pragmalingvistika. Monografiya. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2008. – 318 b.

7. Wierzbicka A. Understanding Cultures Through Their Key Words: English, Russian, Polish, German, and Japanese. – Oxford University Press, 1997. – 328 p.

8. Xudoyberganova D. Matnning antropotsentrik tadqiqi. – Toshkent: Fan, 2013. – 132 b.

Downloads

Published

2026-05-15

How to Cite

KONSEPT VA KONSEPTOSFERA NAZARIYASINING LINGVISTIK TALQINI. (2026). INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER’S THEORY, 4(3), 34-39. https://www.uzresearchers.com/index.php/ijrs/article/view/4307
Indexed & Abstracted In

Our articles are indexed and discoverable across leading academic databases worldwide