(untitled) (SCIENCE TIME JOURNAL, 2026)
Mazkur maqolada XIX asr oxiri o‘zbek mumtoz adabiyotining yirik vakili Ochildimurod Miriy lirikasida talmeh san’atining qo‘llanish xususiyatlari tadqiq etiladi. Tadqiqot manbasi sifatida shoirning Muhammadjon Mahmudov tomonidan nashrga tayyorlangan “Tanlangan asarlar” to‘plamidagi g‘azal va muxammaslar tahlil qilindi. Talmehlar semantik va funksional jihatdan tasniflanib, payg‘ambarlar va muqaddas shaxslar, ishqiy-dostoniy qahramonlar, “Shohnoma” epik obrazlari, muqaddas joylar, tasavvufiy siymolar, ramziy geografiya hamda adabiy-madaniy shaxslar bilan bog‘liq yetti asosiy kategoriya aniqlandi. Tahlil jarayonida Miriy talmehlarining rivoyat qatlamini faollashtirish, qiyosiy mubolag‘a yaratish, ideal oshiq obrazini shakllantirish, satirik-tanqidiy ma’no hosil qilish va adabiy vorislikni ifodalash kabi funksiyalari ochib berildi. Shuningdek, shoir poetikasida “ma’noviy zanjir” tamoyili asosida tashkil topgan talmehlar tizimi mavjudligi ko‘rsatildi. Tadqiqot natijalari Miriy lirikasida talmeh san’ati shunchaki badiiy bezak emas, balki mazmunni chuqurlashtiruvchi va madaniy xotirani faollashtiruvchi muhim poetik vosita ekanligini tasdiqlaydi.