OʻZBEK-INGLIZ GRAMMATIK SHAKLLAR BAZASINI TUZISH METODOLOGIYASI
DOI:
https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6154Keywords:
leksik-grammatik baza, metodologiya, mashina tarjimasi, NLP, morfologik birliklar, UDPipe, grammatik ekvivalentlik, UzEngGram.uz, korpus lingvistikasi, PythonAbstract
Ushbu maqolada o‘zbek va ingliz tillari o‘rtasidagi leksik-grammatik shakllar bazasini yaratish metodologiyasi yoritilgan. Tadqiqotning maqsadi ikki til tizimidagi grammatik birliklarning ekvivalentlik darajasini aniqlash va ularni tizimlashtirishdir. Ish jarayonida Python (Django framework) va NLP (UDPipe) texnologiyalari, shuningdek, matnlarni uslubiy va davriy klassifikatsiya qilish usullaridan foydalanildi. Natijada 1:1, 1:many va zero translation modellarini o‘z ichiga olgan hamda amaliy ahamiyatga ega bo‘lgan “UzEngGram.uz” platformasi va uning arxitekturasi ishlab chiqildi.
Downloads
References
1. Ergasheva G., Hayitqulov Z., Kuchimova N. Parallel korpusda tarjimani avtomatlashtirish. – Тoshkent: Globe, 2021. – B. 12-17.
2. Hamroyeva Sh., Matyakubova N. Mashina tarjimasida matnni moslashtirish usullari // Kompyuter lingvistikasi: muammolar, yechim, istiqbollar: Respublika I ilmiy-texnikaviy konferensiyasi. – Toshkent, 2021. – B. 296-301.
3. Султонсаидова С. Ўзбек тилидаги грамматик категорияларнинг ўзаро муносабати (ўтимли-ўтимсизлик, даража ва келишик категориялари мисолида): Филол. фан. д-ри. ... дисc. – Тошкент, 1994. – 220 б.
4. Ўзбек тили грамматикаси. Морфология. – Тошкент: Фан, 1975. – Б. 49.
5. https//www.uzengram.uz
