SUD-HUQUQIY MATNLARDA (HUKM, QAROR, DA'VONOMA) EKSTRALINGVISTIK OMILLARNING MATN TUZILISHIGA TA'SIRI
DOI:
https://doi.org/10.66345/stj.v4i3/2.5310Keywords:
ekstralingvistik omillar, yuridik matn, hukm, qaror, da'vonoma, institutsional diskurs, pragmatika, matn tuzilishi, kommunikativ kontekstAbstract
Ushbu maqolada sud-huquqiy matnlar — hukm, qaror va da'vonoma — tizimida ekstralingvistik omillarning matn tuzilishiga ta'siri lingvistik-pragmatik metodologiya asosida o‘rganiladi. Ijtimoiy-kommunikativ kontekst, huquqiy tartibga solish talablari, adresat omili va institutsional muhit kabi ekstralingvistik determinantlarning yuridik matnlar kompozitsion-semantik qurilishiga ta'sirini tahlil qilish asosiy maqsad sifatida belgilangan.Yozma nutqning ijtimoiy konteksti, madaniy omillari va huquqiy sistema bilan bog‘liqligi, ularning barchasi yuridik yozma nutqning samarali va to‘g‘ri ishlatilishiga ta'sir etuvchi muhim faktorlar sifatida e'tiborga olinadi. Yuridik yozma nutqni tushunish va o‘rganish, shuningdek, uning kelajagini bashorat qilish huquqiy professionallar, talabalar va mutaxassislar uchun zaruriy hisoblanadi.
Downloads
References
1. Labov W. Sociolinguistic Patterns. — Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 1972. — 344 p.
2. Austin J.L. How to Do Things with Words. — Oxford: Clarendon Press, 1962. — 168 p.
3. Searle J.R. Speech Acts: An Essay in the Philosophy of Language. — Cambridge: CUP, 1969. — 203 p.
4. de Beaugrande R., Dressler W. Introduction to Text Linguistics. — London: Longman, 1981. — 270 p.
5. Tiersma P. Legal Language. — Chicago: University of Chicago Press, 1999. — 316 p.
6. Galdia M. Legal Linguistics. — Frankfurt am Main: Peter Lang, 2009. — 372 p.
7. Голев Н.Д. Юридический аспект языка в лингвистическом освещении // Юрислингвистика. — Барнаул, 1999. — С. 11–58.
8. Ko‘chimov Sh. Huquqiy normalarni o‘zbek tilida ifodalashning ilmiy-nazariy muammolari (lingvo-yuridik tahlil). Dokt. diss. – Toshkent, 2004. — 349 b.
9. Yo‘ldoshev M. Badiiy matn va ekstralingvistik omillar. — Toshkent: Fan, 2008. — 186 b.
10. Mengliyev B. Matn pragmatikasi. — Toshkent: TDPU, 2010. — 142 b.
11. Mahmudov N. Tilshunoslik va ijtimoiy hayot. — Toshkent: O‘zbekiston, 2013. — 224 b.
12. O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi. — Toshkent, 2023 (joriy tahrir).
13. O‘zbekiston Respublikasi Fuqarolik protsessual kodeksi. — Toshkent, 2023 (joriy tahrir).
