JAHON TILSHUNOSLIGIDA DIZAYN TERMINLARING O‘RGANILISHI

Authors

  • Xamrayeva Adolatxon Qarshi xalqaro universiteti “Filologiya va tillarni o‘qitish” kafedrasi o‘qituvchisi adolatkhamrayeva@gmail.com ORCID: 0009-0002-6968-5039

DOI:

https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5073

Keywords:

dizayn terminologiyasi, lingvistik tahlil, terminologik tizim, terminlarning o‘zlashuvi, leksik-semantik xususiyatlar, standartlashtirish.

Abstract

Mazkur tadqiqot jahon tilshunosligida dizayn terminologiyasining shakllanishi, rivojlanishi va lingvistik xususiyatlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tadqiqotning maqsadi dizayn sohasiga oid terminlarning leksik-semantik tuzilishi, so‘z yasash usullari hamda lingvokulturologik xususiyatlarini tahlil qilishdan iborat. Zamonaviy terminologiya nazariyasida terminlar muayyan kasbiy sohaning konseptual bilimlarini ifodalovchi til birliklari sifatida qaraladi va ular professional kommunikatsiyaning asosiy vositasi hisoblanadi. Tadqiqotda qiyosiy tahlil, terminologik tasniflash hamda semantik tahlil metodlaridan foydalanildi. Tahlillar dizayn terminlari ko‘pincha xalqaro xarakterga ega ekanligini hamda ular turli tillarga o‘zlashma, kalkalash va tavsifiy tarjima orqali kirib borishini ko‘rsatdi. Dizayn terminologiyasi shakllanishida ingliz tilining global ilmiy va professional aloqa vositasi sifatidagi roli muhim ahamiyat kasb etadi.

Natijalar dizayn terminlarining shakllanishida madaniy, tarixiy va ijtimoiy omillar ham muhim rol o‘ynashini ko‘rsatdi. Turli tillarda dizayn terminlari milliy til elementlari hamda xalqaro terminlarning uyg‘unlashuvi orqali rivojlanadi, bu esa terminologik tizimning ko‘p qatlamli va dinamik xususiyatga ega ekanligini tasdiqlaydi.Tadqiqot natijalari dizayn terminologiyasini lingvistik jihatdan o‘rganish terminlarni standartlashtirish, ko‘p tilli lug‘atlar yaratish va xalqaro professional kommunikatsiyani rivojlantirishda muhim ilmiy ahamiyatga ega ekanligini ko‘rsatadi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Buchanan, R. (2001). Design research and the new learning. Design Issues, 17(4), 3–23.

2. Cabré, M. T. (1999). Terminology: Theory, Methods and Applications. Amsterdam: John Benjamins Publishing Company.

3. Crystal, D. (2012). English as a Global Language (2nd ed.). Cambridge: Cambridge University Press.

4. Cross, N. (2011). Design Thinking: Understanding How Designers Think and Work. Oxford: Berg Publishers.

5. Haugen, E. (1972). The Ecology of Language. Stanford: Stanford University Press.

6. Lakoff, G., & Johnson, M. (2003). Metaphors We Live By. Chicago: University of Chicago Press. +

7. McEnery, T., & Hardie, A. (2012). Corpus Linguistics: Method, Theory and Practice. Cambridge: Cambridge University Press.

8. Norman, D. (2013). The Design of Everyday Things (Revised and Expanded Edition). New York: Basic Books.

9. Stappers, P., & Giaccardi, E. (2017). Research through design. In M. Soegaard & R. Dam (Eds.), The Encyclopedia of Human-Computer Interaction. Interaction Design Foundation.

10. Wüster, E. (1979). Introduction to the General Theory of Terminology and Terminological Lexicography. Vienna: Springer.

11. International Organization for Standardization. (2022). ISO 704: Terminology Work — Principles and Methods. Geneva: ISO.

12. International Organization for Standardization. (2019). ISO 1087: Terminology Work — Vocabulary. Geneva: ISO.

13. "Lexical-semantic feature of design terminology in the Ukrainian language | Academic Journals and Conferences"

Downloads

Published

2026-02-22

How to Cite

JAHON TILSHUNOSLIGIDA DIZAYN TERMINLARING O‘RGANILISHI. (2026). SCIENCE TIME JOURNAL, 4(2), 470-480. https://doi.org/10.66345/stj.v4i2.5073
Indexed & Abstracted In

Our articles are indexed and discoverable across leading academic databases worldwide