SEREBRAL FALAJI BO‘LGAN BOLALAR XARAKAT VA NUTQ NUQSONLARINI O‘ZIGA XOSLIGI

Authors

  • Azizova Nilufar Mirziyadovna Toshkent Kimyo xalqaro universiteti Maxsus pedagogika kafedrasi o‘qituvchisi

DOI:

https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4755

Keywords:

bolalar serebral falaji, nutq buzilishlari, nutq dizontogenezi, dizartriya, artikulyatsion motorika, fonematik idrok, leksik va grammatik rivojlanish, disleksiya, disgrafiya, logopedik korreksiya.

Abstract

Mazkur maqolada bolalar serebral falaji bo‘lgan bolalarda nutq rivojlanishining o‘ziga xos xususiyatlari, nutqdan oldingi va nutqiy davrlarning kechikishi hamda nutq buzilishlarining klinik-patogenetik mexanizmlari yoritilgan. Bolalar serebral falajida harakat buzilishlari yetakchi o‘rin egallab, ular nutq, ruhiy rivojlanish va sensor tizimlar faoliyatidagi nuqsonlar bilan uyg‘unlashib namoyon bo‘lishi ko‘rsatib berilgan. Nutq buzilishlarining og‘irlik darajasi miya shikastlanishining lokalizatsiyasi va darajasiga, harakat patologiyasining ifodalanishiga hamda tuzatish-logopedik ishlarning o‘z vaqtida va samarali tashkil etilishiga bog‘liqligi asoslab berilgan. Maqolada dizartriya bolalar serebral falajida nutq patologiyasining eng ko‘p uchraydigan shakli sifatida tavsiflanib, uning klinik belgilari, artikulyatsion motorika, nafas, ovoz va prosodika buzilishlari batafsil tahlil qilingan. Shuningdek, bolalar serebral falaji bo‘lgan bolalarda leksik, grammatik va fonetik-fonematik tizimlarning shakllanishidagi kechikishlar, o‘qish va yozuv buzilishlari (disleksiya, disgrafiya) hamda ularning barqaror xarakteri ochib berilgan.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Финни Н. Ребенок с церебральным параличом. Помощь, уход, развитие. Книга для родителей. – М.: Теревинф, 2018. – 336 с.

2. Мартин З. Обучение моторным навыкам детей с ДЦП. Пособие для родителей и профессионалов. – Екатеринбург: Рама Паблишинг, 2015. – 336 с.

3. Хольц Р. Помощь детям с церебральным параличом. – М.: Теревинф, 2007. – 380 с.

4. Развивающий уход за детьми с тяжелыми и множественными нарушениями развития. Пособие из 4 частей: «Коммуникация и социализация», «Бытовые навыки»,«Позиционирование», «Организация пространства и оборудование».

5. Лупандина-Болотова Г.С., Клочкова О.А. Не сидит, не ползет. Что делать? : рекомендации для специалистов и родителей малышей первого года жизни. – Ростов н/Д: Феникс, 2022. – 219 с.

6. Клочкова О.А., Колесникова Е.П., Бердичевская Е.М., Зиненко Д.Ю., Комарова М.И. Селективная дорсальная ризотомия при ДЦП: практические рекомендации по отбору пациентов и реабилитации. – М.: БФ «Весна», 2022. – 116 с.

Downloads

Published

2026-01-15

How to Cite

SEREBRAL FALAJI BO‘LGAN BOLALAR XARAKAT VA NUTQ NUQSONLARINI O‘ZIGA XOSLIGI. (2026). SCIENCE TIME JOURNAL, 4(1), 143-151. https://doi.org/10.66345/stj.v4i1.4755
Indexed & Abstracted In

Our articles are indexed and discoverable across leading academic databases worldwide